Archive | April 2025

English

Choose at, in, and on to complete the sentences.

1 They are sitting at the table.

2 I want to spend a year in Barcelona.

3 The milk isn’t in the fridge. Where is it?

4 Is Peter’s office on the first or the second floor?

5 Why are all these clothes on the bed?

6 Please, put the clothes in the wardrobe.

7 Are you at home?

8 I don’t want to see her at the party tonight.

9 I like the sea, but I prefer swimming in a swimming pool.

10 Please, call me when you are in the bus.

Which sentence is correct?

a.Our teacher is often late.

b.Our teacher often is late.

c.Is often our teacher late?

d.Often our teacher is late.

2Which sentence is correct?

a.Never we eat fast food.

b.We eat never fast food.

c.We eat fast food never.

d.We never eat fast food.

3Which sentence is correct?

a.My father doesn’t hardly ever watch football on TV.

b.My father watches hardly ever football on TV.

c.My father watches football on TV hardly ever.

d.My father hardly ever watches football on TV.

4Which sentence is correct?

a.Do often you go to the cinema?

b.Do you often go to the cinema?

c.Do you go often to the cinema?

d.Do you go to the cinema often?

5Which sentence is correct?

a.He usually doesn’t go to bed late.

b.He doesn’t go to bed late usually.

c.He doesn’t usually go to bed late.

d.Does he go usually late to bed?

Which sentence is correct?

a.I every week have piano lessons.

b.I have every week piano lessons.

c.I have piano lessons every week.

d.I every week have piano lessons.

7Which sentence is correct?

a.They always are very tired after the match.

b.They are always very tired after the match.

c.They are very tired after the match always.

d.Always they are very tired after the match.

8Which sentence is correct?

a.We always have breakfast at home.

b.Always we have breakfast at home.

c.We have always breakfast at home.

d.We have breakfast at home always.

9Which sentence is correct?

a.She doesn’t wear jeans often.

b.She often doesn’t wear jeans.

c.Often she doesn’t wear jeans.

d.She doesn’t often wear jeans.

10Which sentence is correct?

a.Are you sometimes tired at the end of the class?

b.Are sometimes you tired at the end of the class?

c.Are you tired sometimes at the end of the class?

d.You are sometimes tired at the end of the class?

The Tramp

A tramp was sleeping on a park bench late at night. A man and a woman were walking past. One of them tapped him on the shoulder and asked.

“Excuse me! What’s the time?”

The tramp was very annoyed at being woken up.

“ I don’t know. I haven’t got a watch, said he angrily. And he went back to sleep.

Some time later another man was passing. He woke the tramp up and said,

“I am sorry to bother you but I wonder if you could tell me what time is it”

Again the tramp said that he didn’t know. By now he was very fed up, so he got a pen and a piece of paper and wrote I Don’t Know What Time Is on it, and went back to sleep.

Half an hour later, a policeman was passing. He read the sign, woke up the tramp and said,

“It’s 2.30, sir.”

Դուրս գրիր անծանոթ բառերը:
None.

Կարմիրով նշված նախադասությունները գրիր ներկա ժամանակով:
He woke the tramp up and said. – He wakes the tramp up and says.
He was very fed up. – he is very fed up.

Կապույտով գրված նախադասությունները՝ անցյալով:
I haven’t got a watch – I didn’t have a watch.
I am sorry to bother you – I am sorry that I bothered you.

Կանաչով գրված նախադասությունները՝ ապառնիով:
One of them tapped him on the shoulder and asked. – One of them will tap him on the shoulder and ask.
went back to sleep. – will go back to sleep.
He read the sign, woke up the tramp and said. – He will read the sign, will wake the tramp up and say.

Answer the questions

  1. What was doing a tramp late at night?
    The tramp was sleeping on a park bench late at night.
  2. Where he was sleeping?
    On a park bench late at night.
  3. Was it day or night?
    It was night.
  4. Who was walking past?
    A woman and a man.
  5. Was he pleased by waking up?
    No, he was annoyed at being woken up
  6. Did he have a watch?
    No, he didnt have a watch.
  7. What did the tramp do?
    The tramp was fed up so he took a pen and a piece of paper and wrote i dont know what time is on it.
  8. What did he write on the paper?
    The tramp wrote i dont know what time is on the paper.
  9. Who wake the tramp up?
    A policeman woke the tramp up.
  10. What did the policeman say?
    The police man read the sign, woke the tramp up and said, “It’s 2.30, sir.”

Complete the sentences

  1. A tramp was sleeping on a park bench late at night.
  2. One of them tapped him on the shoulder and asked. “Excuse me! What’s the time?”
  3. The tramp was very annoyed at being woken up.
  4. Some time later another man was passing. He woke the tramp up and said,“I am sorry to bother you but I wonder if you could tell me what time is it”
  5. Half an hour later, a policeman was passing. He read the sign, woke up the tramp and said,“It’s 2.30, sir.”

Եղեգնուհին մաս 2

2
Գետի մոտերքում բնակվում էին թափառական սևադեմ բոշաներ։ Թագավորը որ հեռացավ՝ մի
բոշա աղջիկ գնաց նույն տեղը, ուր որ թագավորն էր, և տեսավ այնտեղ մի հրաշալի
գեղեցկության աղջիկ։ Հարցրեց նրա ով լինելը, աղջիկն էլ ասաց, որ թագավորի հարսնացուն
է, հիմա պիտի գան տանեն իրան։
Բոշան տեսավ, որ Եղեգնուհին շատ միամիտ է, ուզեց ինքը բռնել նրա տեղը։
― Դո՛ւրս եկ,― ասաց,― ջրիցը, ինձնից մի՛ քաշվիր։
Աղջիկը դուրս եկավ ափը թե չէ՝ բոշան նրան խեղդեց ու գցեց գետը, իսկ ինքը մերկացավ և
ընկղմվեց ջրի մեջ, որ կարծեն, թե նա՛ է Եղեգնուհին։
Թագավորի նաժիշտները եկան փառավոր հագուստով և տեսան՝ ի՜նչ… մի սև, այլանդակ բոշա
աղջիկ։
― Դո՞ւ ես,― ասացին,― Եղեգնուհին։
― Այո՛,― պատասխանեց աղջիկը։
― Հապա ինչո՞ւ ես սև ու տգեղ, նա շատ չքնաղ և աննման պետք է լինի։
― Գիտե՞ք,― ասաց բոշան,― դուք շատ ուշացաք, արևն այրեց ինձ և փոխեց կերպարանքս։
Բայց այս վնաս չունի, եթե ինձ պահեն շուշաբանդ պալատում, մի քանի օրից կրկին կստանամ
իմ առաջվան գեղեցկությունը։
Հավատացին նաժիշտները, թագուհու հագուստ հագցրին և տարան ապարանք։ Թագավորը
որ տեսավ՝ մնաց զարմացած։
― Սա իմ տեսած աղջիկը չէ,― ասաց։
Թագավորի որդին էլ որ տեսավ՝ ետ քաշվեց զզվանքով։
― Սա չէ,― ասաց,― իմ ուզածը։ Նա սպիտակ պետք է լինի, ինչպես հրեշտակ, իսկ սա սև է,
ինչպես սատանա։
Խոսեցրին աղջկանը․ նա միևնույնն ասաց, ինչ որ նաժիշտներին։
― Լա՛վ,― ասացին և տարան դրին մի շուշաբանդ սենյակում, որ այնտեղ գեղեցկանա, և
սկսեցին մեծ պատվով պահել։ Միայն տղան մոտ չէր գնում․ նա զգում էր, որ բանի մեջ չարի
մատը կա խառնված, որ այստեղ մի խարդախություն կա, բայց ինչպե՞ս իմանա եղելության
որպիսությունը։

  1. Դուրս գրիր անծանոթ բառերը և բացատրիր։
    սևադեմ-սև թուխ դեմք ունեցող,
    մերկանալ-շորերը հանել, հանվել,
    ընկղմվել-խոր տեղում տեղավորվել,
    նաժիշտ-սպասավորուհի, աղախին,
    փառավոր-շքեղ, հոյակապ,
    շուշաբանդ-ապակեպատ,
    որպիսություն-որպիսին լինելը:
  2.  Վերնագրիր  հատվածը։
    <<Սևադեմ բոշան>>:
  3. Հատվածում գտիր հականիշ բառերով նախադասությունը և դուրս գրիր։
    Աղջիկը դուրս եկավ ափը թե չէ՝ բոշան նրան խեղդեց ու գցեց գետը, իսկ ինքը մերկացավ և
    ընկղմվեց ջրի մեջ, որ կարծեն, թե նա՛ է Եղեգնուհին։
  4. Շարունակիր նախադասությունները՝
  • Աղջիկը լողալ չգիտեր, բայց ցանկություն ուներ խեղդվող շանը օգնելու:
  • Տղան ուզում էր այնպիսի աղջիկ, որ իր նման լինի խելացի և գեղեցիկ:
  • Բարին հաղթում է չարին, որովհետև եթե բարին չհաղթի չարը կխլի նրանց աշխարհը:

Գործնական աշխատանք

6. Փակագծում տրված բայերը եզակի կամ հոգնակի ձևով գրի՞ր :

            Մեր աղմկոտ, ուրախ փողոցի երեխաները երբեմն ծաղրել (էր, էին) նրան: Նա ինչ-որ փորձարարական արհեստանոցում աշակերտ (էր, էին): Ես (գիտեի, գիտեինք), որ նա այնտեղից հաճախ զանազան լուծույթներ ու փոշիներ (էր, էին) բերում ու ինչ-որ փորձեր անում՝ մրոտելով տատիկի տունը: Երբեմն էլ մենք խնդրում (էի, էինք), որ նա իր փորձերը մեզ էլ (ցուցադրի, ցուցադրեն):

Մեր աղմկոտ, ուրախ փողոցի երեխաները երբեմն ծաղրել էին նրան: Նա ինչ-որ փորձարարական արհեստանոցում աշակերտ էր: Ես գիտեի, որ նա այնտեղից հաճախ զանազան լուծույթներ ու փոշիներ էր բերում ու ինչ-որ փորձեր անում՝ մրոտելով տատիկի տունը: Երբեմն էլ մենք խնդրում էինք, որ նա իր փորձերը մեզ էլ ցուցադրի:

7. Ստորոգյալի հետ համաձայնող անդամն անվանում են ենթակա: Փորձի՛ր բացատրել՝ ենթական ու ստորոգյալն ինչո՞ւ են նախադասության գլխավոր անդամներ: Ինչպե՞ս կկոչվեն նախադասության մյուս անդամները:

Ենթակա և ստորոգյալը նախադասության գլխավոր անդամներ են, որովհետև նրանք որոշում են նախադասության հիմնական իմաստը:

8. Նախադասություններում ընդգծիր գործողություն կատարողին և նրա կատարած գործողությունը։

  1. Կետերը ջրի տակ երկար են մնում:
  2. Ծովային կրիաները ջրի տակ դիմանում են երեք ժամ և ավելի:
  3. Պինգվիններն ապրում են սաստիկ ցրտի պայմաններում։
  4. Փղերը կնճիթով շոգ օրերին իրենց վրա ջուր են լցնում։
  5. Հայտնի է, որ կոկորդիլոսը կարող է հովազի ուտել։

    Կետերը (գործողություն կատարող) ջրի տակ երկար են մնում (գործողություն):
    Ծովային (գործողություն կատարող) կրիաները ջրի տակ դիմանում են երեք ժամ և ավելի (գործողություն):
    Պինգվիններն (գործողություն կատարող) ապրում են սաստիկ ցրտի պայմաններում (գործողություն):
    Փղերը (գործողություն կատարող) կնճիթով շոգ օրերին իրենց վրա ջուր են լցնում (գործողություն):
    Հայտնի է, որ կոկորդիլոսը (գործողություն կատարող) կարող է հովազի ուտել (գործողություն):

9․ Հետևյալ բառերից յուրաքանչյուրով կազմեք մեկական նախադասություն, որտեղ դրանք կլինեն գործողություն կատարողը և ընդգծեք նրանց կատարած գործողությունը։

Աղջիկ, ծառ, բերան, արեգակ, վարորդ, աշակերտ, քամի, դանակ։

Աղջիկ բացիկ է սարքում:
Ծառ կտրել են:
Բերակ բացվեց ցատկելու համար:
Արեգակ ջեռուցում է հողը:
Վարորդ հետաքրքիր ուղի է վարում:
Աշակերտ սովորում է:
Քամի շարժում է ծառերը:
Դանակ կտրում է ձուկը:

English

How Fly saved the river

There was once a beautiful river that all the animals came to drink from it. One day a giant moose came to this river.

“He’s so big!” cried out a beaver named Barney.

“Even bigger than Big Bear,” added Betty, another beaver.

“He sure is thirsty,” noticed Marty, a muskrat/ մշկառնետ/.

“He’s drinking so much that the river is going down!” yelled Mary, another muskrat.

The animals grew worried.

“Our beaver dams will be destroyed,” warned Barney.

“And we’ll have no water to drink,” said Mary.

Big Bear, who had been listening the whole time said, “Let’s meet tonight and plan how to get rid of this pest.“

“Count me in!” added Fly.

All the animals laughed at Fly. How was such a tiny creature going to help?

As the sky grew dark, Fly joined the others on the riverbank.

“So, what’s the plan?” he asked.

Barney started by saying, “I will gnaw on that moose’s legs until he runs away.“

“But he’ll kick you with his big strong hooves!”, warned Betty.

“Oh,” said Barney. “I didn’t think of that.”

“We need another plan,” both muskrats said at the same time.

“I am the strongest,” said Big Bear. “I’ll fight that moose.”

“But the moose is twice your size!” said Fly.

The beavers and muskrats all said to Fly, “Be quiet. You are the weakest of all.”

The next morning, Bear was worried. Was Fly right? Was the moose truly twice his size?

“Bear hurry!” said the muskrats.

But Big Bear did not move.

“I’m… I’m… scared,” he replied.

“Maybe we should try my plan,” Fly admitted. But all the other animals just laughed at Fly.

So, Fly flew onto the moose’s back. Holding on tightly, he bit the moose as hard as he could.

“Ouch!” cried the moose.

Fly flew up and bit the moose’s ear.

“Stop it!” the moose yelled.

“I’ll never stop,” said Fly, as he flew around and bit the moose on its leg.

The moose was unable to stop Fly, so he turned and ran. The animals never saw him again.

That night, the beavers made fish stew. The muskrats danced a special dance in honour of Fly.

“Hooray for Fly!” they all sang.

“You see,” began Fly, “even the weakest animal can beat the strongest if he uses his brain.”

  • Տեքստի ընդգծված նախադասությունները դարձրու հարցական և ժխտական:
    The moose was unable to stop Fly.
    Was The moose unable to stop Fly?
    The moose wasn’t unable to stop Fly.

    The animals never saw him again.
    Did the animals never see him again?
    The animals didn’t see him again.

  • Դուրս գրիր անծանոթ բառերը։
    None.
  • Տեքստից դուրս գրիր ածականները` beautiful, giant, thirsty, worried, destroyed.
  • Տեքստից դուրս գրիր մակբայերը՝ beautifuly.
  • Ին՞չ կենդանիներ կան տեքստում – moose, beavers, big bear, muskrats and fly.

    դուրս գրիր, ին՞չ հետաքրքիր փաստեր գիտես կենդանիների մասին, համացանցից դուրս հանիր և պատրաստիր ռադիո նյութ հետևյալ վերնագրերով՝ <<Do you know?>> կամ <<It is interesting to know>>
  • Ընտրիր ճիշտ տարբերակը
  1. Why didn’t the other animals think Fly’s plan would work?
    a) Bear was too scared.
    b) Fly was too small.
    c) The moose was too fast.
    d) Fly had a broken wing.

    2) What problem was the moose causing?
    a) He was destroying the animals’ homes.
    b) He was being mean to the animals.
    c) He was drinking too much water.
    d) He was eating all their food.

    3) Which line from the story shows that Fly is determined (strong-minded)?
    a) “I’ll never stop.”
    b) “Hooray for Fly!”
    c) “But the moose is twice your size!”
    d) “So, what’s the plan?”

    4) Fly is the smallest animal in the story. In what way is he the strongest? Explain
    your answer – The fly is the strongest because the size doesn’t matter. What matters more is how your brain works. if you cant think normally and do whatever you want, you will get defeated and if you think without any rush you will know what to do and you will be sure about it so it will work out perfectly.

    5) What was the moose doing that made the animals call him a pest?
    The giant greedy moose was drinking the whole water from the river and there would be no water for all the other animals.

    6. How Fly Saved the River
    The fly saved the river by using his brain.
  • Տեղադրիր a, an, some,  any
  1. Please get ………bread from the baker’s.

a)any

b) a

c) an

d) some

2. We need …..money to buy …..present  for ……mother’s Birthday.

a) any

b) a

c) an

d) some

Dad, there are …..letters for you.

a) any

b) a

c) an

d) some

4. There aren’t …… books on the shelf.

a) any

b) a

c) an

d) some

5. It is …….elephant.

a) any

b) a

c) an

d) some

6. Thanks a lot. Can I have ……water first?

a) any

b) a

c) an

d) some

7. It is …………very interesting story about animals.

a) any

b) a

c) an

d) some

  • Կարդա հետևյալ տեղեկությունները կենդանիների մասին և ընտրիր, թե յուրաքանչյուր հատվածը որ կենդանու մասին է՝ cat, dog, hamster, lizard, fish, parrot
  1. It is a good friend. Takes it out for walks every day. Feed it meat and give it water to drink.

It is a dog

2.  It needs an aquarium to swim. Change the water and clean the quarium regulary. Feed your pet special food once a day.

It is a fish

3. It needs a warm house. It needs rocks and plants to climb on. Feed it insects, spiders, mice or rats and give it water to drink.

It is a lizard

4. It is very friendly and likes to play outside. It sleeps a lot and needs a quiet and warm place to rest. Feed it special biscuits, meat or fish and water to drink.

It is a cat

5. It needs a cage where it can run around and a box to sleep in. Feed your pet seeds, nuts, fruit and vegetables and give water to drink.

It is a hamster

6. It needs a big cage. Don’t forget to clean the cage. Pet your pet fly outside the cage regularly. Feed your pet seeds and give water to drink

It is a parrot

Пасха и Пасхальные игры.

Вопросы:

  1. Что мы знаем об истории возникновения праздника Пасха?
    У христиан название праздника приобрело иное толкование — «прехождение от смерти к жизни, от земли к небу». 
  2. Как раньше готовились к празднику?

  3. Каковы традиции и обычаи?
    обряды, обычаи традиции русского народа, связанные с Рождеством, пасхой, масленицей, свадьбой и другими праздниками.
  4. Что является главным блюдом пасхального стола?
    Главное блюдо праздничного стола — пасхальный кулич.
  5. Какие подарки принято дарить на Пасху?
    Кулич, яйцо, кролик.
  6. Что должно быть на праздничном столе?
    Кулич, яйцо, рыба, сок, овощи и фрукты, рис.
  7. Какие игры проводят на празднике?
    Лучшие игры, украсят любое торжество, сделав его интересным для всех!
  8. Какими способами можно окрасить пасхальное яйцо?
    Красный, зеленый, бордовый, синий.

Задание:

Выберите и подготовьте одну из тем (желательно видео или радио запись), поместите в своём блоге.

Пасха в Армении. Традиции и обычаи .
Пасхальные блюда.
Пасха в разных странах
Способы окрашивания яиц  (найдите легенду)
Пасхальные игры


Пасха в Франции
Пасха во Франции – 20 апреля. Французы желают друг другу «Joyeuses Pâques». Пасхальные традиции во Франции включают шоколад, колокольчики, яйца, кроликов, курицу и ягненка ! Французы традиционно едят ягненка на Пасху, самое традиционное блюдо — баранья нога, приготовленная в духовке с прованскими травами, тмином, чесноком и оливковым маслом. Вот такое поздравление с Пасхой можно отправить ребенку: Je te souhaite une chasse aux oeufs très amusante! J’espère que tu vas récolter une montagne de poules, de cloches et d’oeufs en chocolat.

Ղազարոս Աղայանի «Եղեգնուհին» հեքիաթը

Մի թագավոր է էլել։ Այս թագավորը մի որդի է ունեցել մինուճար։ Տղան որ հասել է, հայրն
ասել է.
― Որդի՛, ժամանակ է քեզ ամուսնանալու․ ո՞ւմ ես աչքադրել, ասա՛, գնանք նրան ուզենք, կամ
թե չէ մեզ կամք տուր, մենք ինքներս կընտրենք քեզ հարմար մի աղջիկ։


Որդին ասաց.
― Հա՛յր, ես միտք չունիմ աղջիկ ուզելու, իսկ եթե ուզելու լինիմ՝ պետք է այնպեսն ուզեմ, որ
հոր ու մոր ծնունդ չլինի։
Զարմանում է հայրը և ասում է.
― Այդպես բան անկարելի է։
Որդին ասում է.
― Անկարելի բան չկա, հա՛յր. Աստուծո ձեռին ամեն ինչ հեշտ է, նա կարող է քարերից էլ
մարդիկ շինել։
Քանի անգամ որ հայրն առաջարկում է որդուն ամուսնանալ, որդին միշտ այս է ասում, թե՝
հոր ու մոր ծնունդ ուզելու չէ։
Շատ որ ասում է որդին, և ասում է հավատալով և ոչ թե գիտությամբ՝ բանը դժվարացնելու
համար, թագավորն էլ է հավատում, որ կարելի բան է այդ, սկսում է փնտրել որդու ուզածի
նման մի աղջիկ։ Շատ է հարց ու փորձ անում, շատերն ասում են, որ լսել են, թե եղած է
այդպես բան, բայց իրանց աչքովը տեսած չեն և չգիտեն, թե որտե՛ղ կարոդ են մարդիկ ծառի
պես բսնել և չունենալ ո՛չ հայր և ո՛չ մայր։
Թագավորն իր որդու սիրույն համար ընկավ աշխարհքեաշխարհք և չոլեչոլ, շատ տեղ ման
եկավ, շատ տեղ հարց ու փորձ արավ, ոչինչ չգտավ։ Վերադարձին մի անտառի մեջ պատահեց
նրան մի ծերունի․ նրան էլ հայտնեց թագավորը, թե ինչի՛ է ման գալիս։ Ծերունին ասաց.
― Դրա համար հարկավոր չէ հեռու երթալ․ քո քաղաքի մոտ մի մեծ գետ կա, նրա ափին մի
եղեգնուտ կա, ուր մարդի ոտք ընկած չէ դեռևս, որովհետև այն տեղը սուրբ և անմատչելի է
համարվում, իսկ շատերն էլ կարծում են, որ այնտեղ աներևույթ ոգիք կան։ Կերթաս այնտեղ,
կընտրես եղեգներից ամենից գեղեցիկը, կկտրես չբանեցրած դանակով, կձգես ջուրը, և նա
իսկույն կդառնա աղջիկ՝ քո որդու հավանած։
Թագավորն ինչպես որ լսեց, այնպես էլ արավ։ Եղեգը աղջիկ դառավ և մնաց ջրի մեջ ընկղմած,
դուրս գալ ամաչեց, որովհետև մերկ էր։ Թագավորն ասաց.
― Սպասի՛ր այստեղ, ես քեզ համար հագուստ և աղախիններ կուղարկեմ, դու իմ հարսնացուն
ես․ քեզ պիտի ուզեմ իմ որդուս համար։― Այդ ասաց թագավորը և նրա անունն էլ դրավ
Եղեգնուհի, որ կնշանակե եղեգն աղջիկ։

Հարցեր և առաջադրանքներ՝

1-ին հատված

  1. Բառարանի օգնությամբ բացատրիր եղեգնուտ, աներևույթ, անմատչելի բառերը։
    եղեգնուտ – Եղեգով պատված տեղ՝ վայր, շամբ:
    աներևույթ – աչքի տեսողությանը անմատչելի:
    անմատչելի – Որին չի կարելի տիրել՝ նվաճել, անառիկ:
  2. Պարզ նախադասություններով ներկայացրու 1-ին հատվածում նկարագրված դեպքերի հաջորդականությունը։
    ա) Մի թագավոր էր ապրում աշխարհում։
    բ) Որոշեց որդուն ամուսնացնել։
    գ) ….. և այլն։

    ա) Մի թագավոր էր ապրում աշխարհում։
    բ) Որոշեց որդուն ամուսնացնել։
    գ) Թագավորը սկսում է փնտրել որդու ուզած աղջկան:
    դ) Հանդիպում է մի ծերունի:
    ե) ծերունին ասաց գնա եղեգնուտի մոտ:
    զ) Թագավորը գնում է այդ եղեգնուտի մոտ:
    է) կտեց չբանեցրած դանակով, ձգեսց ջուրը:
    ը) Եղեգը աղջիկ դառավ:
    թ) Աղջիկը ամաչում է մերկ դուս գալ:
    Ժ) Թագավորն ասաց շորեր կբերի:
  3.  Վերնագրիր  հատվածը։
    Թագաորը և իր որդին

Ղազարոս Աղայան․ Եղեգնուհին

Մի թագավոր է էլել։ Այս թագավորը մի որդի է ունեցել մինուճար։ Տղան որ հասել է, հայրն
ասել է.
― Որդի՛, ժամանակ է քեզ ամուսնանալու․ ո՞ւմ ես աչքադրել, ասա՛, գնանք նրան ուզենք, կամ
թե չէ մեզ կամք տուր, մենք ինքներս կընտրենք քեզ հարմար մի աղջիկ։


Որդին ասաց.
― Հա՛յր, ես միտք չունիմ աղջիկ ուզելու, իսկ եթե ուզելու լինիմ՝ պետք է այնպեսն ուզեմ, որ
հոր ու մոր ծնունդ չլինի։
Զարմանում է հայրը և ասում է.
― Այդպես բան անկարելի է։
Որդին ասում է.
― Անկարելի բան չկա, հա՛յր. Աստուծո ձեռին ամեն ինչ հեշտ է, նա կարող է քարերից էլ
մարդիկ շինել։
Քանի անգամ որ հայրն առաջարկում է որդուն ամուսնանալ, որդին միշտ այս է ասում, թե՝
հոր ու մոր ծնունդ ուզելու չէ։
Շատ որ ասում է որդին, և ասում է հավատալով և ոչ թե գիտությամբ՝ բանը դժվարացնելու
համար, թագավորն էլ է հավատում, որ կարելի բան է այդ, սկսում է փնտրել որդու ուզածի
նման մի աղջիկ։ Շատ է հարց ու փորձ անում, շատերն ասում են, որ լսել են, թե եղած է
այդպես բան, բայց իրանց աչքովը տեսած չեն և չգիտեն, թե որտե՛ղ կարոդ են մարդիկ ծառի
պես բսնել և չունենալ ո՛չ հայր և ո՛չ մայր։
Թագավորն իր որդու սիրույն համար ընկավ աշխարհքեաշխարհք և չոլեչոլ, շատ տեղ ման
եկավ, շատ տեղ հարց ու փորձ արավ, ոչինչ չգտավ։ Վերադարձին մի անտառի մեջ պատահեց
նրան մի ծերունի․ նրան էլ հայտնեց թագավորը, թե ինչի՛ է ման գալիս։ Ծերունին ասաց.
― Դրա համար հարկավոր չէ հեռու երթալ․ քո քաղաքի մոտ մի մեծ գետ կա, նրա ափին մի
եղեգնուտ կա, ուր մարդի ոտք ընկած չէ դեռևս, որովհետև այն տեղը սուրբ և անմատչելի է
համարվում, իսկ շատերն էլ կարծում են, որ այնտեղ աներևույթ ոգիք կան։ Կերթաս այնտեղ,
կընտրես եղեգներից ամենից գեղեցիկը, կկտրես չբանեցրած դանակով, կձգես ջուրը, և նա
իսկույն կդառնա աղջիկ՝ քո որդու հավանած։
Թագավորն ինչպես որ լսեց, այնպես էլ արավ։ Եղեգը աղջիկ դառավ և մնաց ջրի մեջ ընկղմած,
դուրս գալ ամաչեց, որովհետև մերկ էր։ Թագավորն ասաց.
― Սպասի՛ր այստեղ, ես քեզ համար հագուստ և աղախիններ կուղարկեմ, դու իմ հարսնացուն
ես․ քեզ պիտի ուզեմ իմ որդուս համար։― Այդ ասաց թագավորը և նրա անունն էլ դրավ
Եղեգնուհի, որ կնշանակե եղեգն աղջիկ։

Գործնական աշխատանք

Նախադասության գլխավոր անդամներ

1. Հարցում արտահայտող բառերի փոխարեն համապատասխան բառեր կամ բառակապակցություններ գրելով՝ նախադասություններ ստացի՛ր:

            
Ո՞վ ի՞նչ արեց: Գիտնականը ստեղծեց:
            Ի՞նչը ի՞նչ եղավ: Կենդանին հիվանդացավ:
            Ովքե՞ր ի՞նչ են անում: Գիտնականները ստեղծում են:
            Ինչե՞րը ի՞նչ են լինում: Կենդանիները կոտորվում են:
            Ո՞վ ո՞վ է: Աղջիկը ուսուցիչ է:
            Ի՞նչը ինչպիսի՞ն է: Կենդանին բարի է:

2. Նախադասության մեջ կետերը փոխարինի՛ր մի բառով, որ երևա, թե ով է գործողությունը կատարում։

            Վագրը նորից մտախոհ նստեց:
            Վագրակատուն բոլորից արագ է վազում:
            Արմինեն խիստ ուսուցիչ է:
           Էլլան իմ մոտ ընկերն է:
            Եվան կատակասեր ու ժպտերես աղջիկ է:

3. Կետերի փոխարեն մի բառ գրի՛ր, որն ընդգծված բառի հետ պատասխանի ի՞նչ է անում, ի՞նչ է լինում, ո՞վ է, ի՞նչ է, ո՞րն է կամ ինչպիսի՞ն է հարցին:

            Օրինակ՝
Գայլը ոռնում է:
Ճռռացողը դռնակն էր:
Այգին դեղին է:

            Կակաչը ծաղկում է:
            Ես գրում եմ:
            Մտնողը ընկնում է:
            Կաթիլը կաթում է:
            Ընկերս խաղում է:
            Եղանակը տաք է:
            Իմ ծննդավայրը գեղեցիկ է:

4. Նախադասության մեջ կետերի փոխարեն գրի՛ր մի բառ, որն ընդգծված հատկանիշը վերագրի առարկային:

            Փուչիկը գունավոր է:
            Անձրևը հորդ է:
            Դուք գեղեցիկ եք:
            Նա բարի է:
            Կինը երիտասարդ է:
            Երկինքը մաքուր է:

5. Կետերի փոխարեն մի բառ գրի՛ր, որը նախադասության ընդգծված բառին վերագրվող հատկանիշ արտահայտի:

            Օրինակ՝
Եղնիկը զգուշավոր է:
Դու աշակերտ ես:

Տերևը մեծ է:
Ես ուշադիր եմ:
Մեր բակը գեղեցիկ է:
Ջրի թագավորությունը կարևոր է:
Արևը հսկա տաք է:
Այս տարին ուրախ է:

Մրջյուններ

Մրջյուններն աշխարհի ամենազարմանալի արարածներից են: Մրջյունների աշխարհում գործող հասարակական կարգը ամենից շատն է հիշեցնում մարդկային հասարակությունը: Մրջյունները ամենահին միջատներից են: Մրջյունների ուղեղը՝ մարմնի հետ հարաբերության մեջ, ամենամեծն է բոլոր միջատների ուղեղներից: Նրանք կարող են բարձրացնել իրենց քաշից հարյուր անգամ ավելի ծանր բեռներ: Մրջյունները նաև երբեք չեն քնում: Նրանք ամենակեր են. ինչ ասես որ չեն բերում իրենց մրջնանոց: Որոշ մրջյուններ կարող են ջրի տակ մնալ մինչև չորս օր, իսկ երբ նրանց հանեն և տեղափոխեն չոր տեղ, որոշ ժամանակ անց նրանք կկենդանանան և իրենց կպահեն այնպես, ասես ոչինչ էլ չի պատահել: Նրանք կարող են նաև ճզմված մնալ մեկ կգ քաշով ապակիների միջև այնքան անշարժ, ասես չեն էլ շնչում: Բայց բավական է հեռացնել ծանրությունը և նրանք կրկին իրենց հրաշալի կզգան:

Մրջյունների թագուհիների ողջ բան ու գործը ձվադրելն է: Ձվիկներին նրանք հետո չեն էլ մոտենում, դրանց մասին հոգում են աշխատավոր մրջյունները, պաշտպանում են հարձակումներից  ու նաև կերակրում: Այո, այո,  մրջյունների ձվերը սնվելու և աճելու հատկություն ունեն: Փոքրիկ ձվերը դեռ չեն պարունակում այնքան սննդարար նյութեր, որքան անհրաժեշտ է նոր մրջյունիկի լույս աշխարհ գալու համար: Այդ պատճառով էլ ձվիկների խնամակալները պարբերաբար լիզում են նրանց: Սննդարար նյութերը թափանցում են ձվերի մեջ և նրանք սկսում են մեծանալ:

Մրջյունները նաև շատ մաքրասեր են ու մաքրակենցաղ: Մրջնանոցներում կան հատուկ հավաքարար-մրջյուններ: Նրանց պարտականությունն է բնից դուրս տանել աղբն ու բոլոր անպետք բաները: Յուրաքանչյուր մրջնանոց իր յուրահատուկ հոտն ունի: Հենց դրա շնորհիվ էլ մրջյուններն անմիջապես գլխի են ընկնում, երբ իրենց «օջախ» անծանոթ մրջյուն է մտնում: Մրջյունները երկու ստամոքս ունեն: Մեկը իրենց «անձնական օգտագործման» համար, մյուսը՝ իրենց պաշարով մյուս մրջյունների հետ կիսվելու համար:

Մրջյունները ունեն պատժելու իրենց ձևերը: Եթե առողջ ու աշխատունակ մրջյունը մի քանի անգամ «գործից» վերադառնում է առանց պաշարի, նրան մահապատժի են ենթարկում: Բայց փոխարենը նրանք մեծ հոգատարությամբ են վերաբերվում և կերակրում են արդեն ծերացած ու աշխատելու անընդունակ մրջյուններին:

Պետք է իմանալ նաև, որ ոչ բոլոր մրջյուններն են աշխատասեր: Նրանց մեջ նաև ծույլիկներ են հանդիպում: Աշխատասերները կազմում են 80%-ը: Գիտնականները նաև հետաքրքիր մի փորձ են կատարել: Երկար ժամանակ հետևելով մի խումբ մրջյունների վարքին՝ նրանք առանձնացրել են աշխատասերների մի մասը: Առաջին խմբում իրավիճակն այս դեպքում էլ չի փոխվել: Ծույլիկներն այդպես էլ չեն սկսել աշխատել, իսկ աշխատասերները գործի են անցել կրկնակի եռանդով:

Տեքստային աշխատանք

1 .Ուշադի՛ր կարդա տեքստը և դո՛ւրս գրիր մրջյունների մասին պատմող ամենազարմանալի տեղեկությունը։
Իմ կարծիքով ամենազարմանալի տեղեկությունը այս է՝ Մրջյունները երկու ստամոքս ունեն: Մեկը իրենց «անձնական օգտագործման» համար, մյուսը՝ իրենց պաշարով մյուս մրջյունների հետ կիսվելու համար:

2. Ի՞նչ են հայտնաբերել հնագետները, մրջյուններին ուսումնասիրելիս։
Հնագետները հայտնաբերել են ավելի քան հարյուր միլիոն տարի առաջ ապրած մրջյունների քարացած մարմիններ:

3. Ո՞րն է մրջյուն թագուհու հիմնական բան ու գործը։
Մրջյունների թագուհիների ողջ բան ու գործը ձվադրելն է:

4. Ովքե՞ր են հոգ տանում մրջնաձվիկների համար։ Տեքստից առանձնացրո՛ւ այդ մասին պատմող հատվածը։
Ձվիկներին նրանք հետո չեն էլ մոտենում, դրանց մասին հոգում են աշխատավոր մրջյունները, պաշտպանում են հարձակումներից  ու նաև կերակրում:

5. Ինչպե՞ս են վարվում մրջյունները, առանց պաշարի մրջնանոց վերադարձած առողջ ու աշխատունակ մրջյունի հետ։
Եթե առողջ ու աշխատունակ մրջյունը մի քանի անգամ «գործից» վերադառնում է առանց պաշարի, նրան մահապատժի են ենթարկում:

6. Քանի՞ տոկոս են կազմում մրջնանոցում բնակվող աշխատասեր մրջյունները։
Աշխատասերները կազմում են 80%-ը:

7. Հետևելով մրջյունների վարքին գիտնականներն ի՞նչ են պարզել։
Գիտնականները նաև հետաքրքիր մի փորձ են կատարել: Երկար ժամանակ հետևելով մի խումբ մրջյունների վարքին՝ նրանք առանձնացրել են աշխատասերների մի մասը:

Բառային աշխատանք

1.Տեքսիտց դո՛ւրս գրիր այն նախադասությունները, որտեղ թվականներ կան։

2.Տեքստից դո՛ւրս գրիր գրությամբ և արտասանությամբ տարբերովող հինգ բառ։

3.Գրի՛ր կապույտով ընդգծված բառերի հոմանիշները։
կկենդանանան – Ողջանալ
կրկին – նորից
 յուրահատուկ – բնորոշ
 անծանոթ – անգետ

4.Գրի՛ր կանաչով ընդգծված բառերի հականիշները։
տակ – Վրա
հեռացնել ծանրությունը – մոտեցնել թեթևությունը
հետաքրքիր – ձանձրալի

5.Բացատրի՛ր դարձվածքները- գլխի ընկնել, գործի անցնել, լույս աշխարհ գալ։ Երկու դարձվածք էլ ի՛նքդ գրիր։
Գլխի ընկնել – իմանալ
Գործի անցնել – աշխատանքի շարժվել
Լույս աշխարհ գալ –

6. Տեքստից դո՛ւրս գրիր նշված գոյականները բնորոշ (ինչպիսի՞) հարցին պատասխանող բառերը։

Աշխատասեր  մրջյուն

Ամենազարմանալի արարած

Հին միջատ

Սննդարար նյութ

7. Նախադասությունն ընդարձակի՛ր՝  բառեր ավելացնելով։

Մրջյունները ․․․․․ միջատներ են։

8. Յուրաքանչյուր բառի դիմաց գրի՛ր, թե ի՞նչ հարցի է պատասխանում

Աշխատասեր-

մրջյուն-

հետաքրքրասեր-

մաքրասեր-

ծույլիկ-

միջատ-

աշխատել-

հրաշալի-

ձվադրել-

Ո՞ր բառերի դիմաց է սխալ նշված դրա կազմությունը։

ամենազարմանալի-բարդ

մարդկային-ածանցավոր

մրջյունիկ-ածանցավոր

հասարակություն-պարզ

մաքրակենցաղ-բարդ

10 Տեքստից դո՛ւրս գրիր գործողություն ցույց տվող բառեր, որոնք արտահայտված են ներկա ժամանակով։